Frelsi getur ekki verið til án ábyrgðar. Slíkt ástand héti í bezta falli stjórnleysi og lyti því lögmálum frumskógarins. Efnahagsástand heimsins ber nú merki tilraunar til þess að koma á óábyrgu og óheftu athafnafrelsi, þar sem verkfærin til þess að hafa eftirlit og veita aðhald reyndust ónýt.
Sama á við um þau sjálfsögðu mannréttindi, sem við köllum tjáningarfrelsi. Það eiga allir að hafa rétt til að tjá hug sinn en það verða allir að gera með persónulegri ábyrgð. Í prentlögum er bannað að dreifa prentuðu máli án þess að þar sé getið ábyrgðarmanns. Persónuníð er ekki sérstaklega bannað í einkabréfum eða símtölum en um leið og efni þeirra er gert opinbert fellur ábyrgð á þann, sem ritar og að vissu leyti á þá sem dreifa efninu.
Netið er barn nútímatölvu- og fjarskiptatækni, sem erfitt hefur reynzt að fella undir svipað eftirlit og prentmiðlar lúta. Það hefur gefið mönnum tæki til þess að skjóta úr launsátri að æru annarra, svo sem á spjallrásum og í athugasemdadálkum netmiðla og dregið hina almennu samfélagsumræðu niður í svaðið.
Nafnlausar umræður í netheimum eru brot á þeirri meginreglu að orðum skuli fylgja ábyrgð, og þess vegna er brýnt að við setningu nýrra laga um fjölmiðla verði komið í veg fyrir iðju þessarar nýju stéttar ritsóða.
laugardagur, 31. október 2009
föstudagur, 9. október 2009
Er tvíreiknað og vandinn því ofmetinn?
Í frétt frá Samfylkingunni í dag segir m.a. þetta.
"Í þessu samhengi má nefna að skuldir ríkisins munu vaxa úr rúmum 300 milljörðum króna árið 2007 í rúma 1700 milljarða árið 2010 eða um nærri eina landsframleiðslu - 1400 milljarða króna. Þar er þó ekki ein króna vegna Icesavemálsins því sú upphæð telur ekki fyrr en eftir 7 ár, 2016.
En stærstu póstarnir í skuldunum eru þessir:
- 350 milljarðar eru vegna halla ríkissjóðs
- 350 milljarðar vegna lána vinaþjóða til þess að styrkja gjaldeyrisforðann
- 300 milljarðar vegna endurfjármögnunar banka og fjármálafyrirtækja
- 150 milljarðar vegna gengisþróunar á eldri lánum
- 300 milljarðar vegna Seðlabanka Íslands, til að forða gjaldþroti hans. Skuld ríkisins vegna afskrifaðra lána Seðlabanka Íslands jafngildir þreföldum niðurskurði fjárlagahallans á milli áranna 2009 og 2010
Vegna þessara vaxandi skulda er vaxtakostnaður ríkisins orðinn næst stærsti liður fjárlaga á eftir útgjöldum til félags- og tryggingamála, um 100 milljarðar króna. Þessi vaxtabyrði ríkisins mun að lokum verða stærsti útgjaldaliður fjárlaga ef ekkert er gert."
Þetta kveikir athugasemdir:
- 350 milljarða vegna halla á ríkissjóði verður einfaldlega að afla með niðurskurði á næstu árum.
- 350 milljarða lán til að styrkja gjaldeyrisforðann verða í sjóði og væntanlega á vöxtum.
- 300 milljarðar til endurfjármögnunar banka verður eign, sem vonandi má selja ábyrgum aðilum.
Þá eru eftir 150 milljarðar vegna gengisþróunar á eldri lánum og 300 milljarða mistök Seðlabankans, sem sannanlega verður að telja til sértækra skulda, sem ekki verður flúið frá, leyst með öðrum hætti, gert að seljanlegri bankavöru eða geymt á reikningi.
Við erum því að tala um 450 milljarða vanda, ekki satt, en ekki 1.700 milljarða?
Nóbelsverðlaunin í ár eru sigur diplómatískra lausna
Fyrir fáum árum átti ég ásamt norrænum diplómötum í Kaupmannahöfn hádegisfund með ritara norsku Nobelsnefndarinnar, en sú velur handhafa friðarverðlauna, kennd við Alfred Nobel hinn sænska. Önnur verðlaun eru veitt af sænsku nóbelsakademíunni. Ritarinn útskýrði fyrir okkur viðleitni nefndarinnar til þess að hafa áhrif á gang mála en ekki endilega að veita verðlaun fyrir unnin afrek.
Verðlaunin eru oft umdeild þegar þau eru veitt, en síður þegar frá líður, þótt til séu undantekningar. Að tillögu íslenskra þingkvenna voru forvígismanni frelsisbyltingarinnar á Austur-Tímor, José Ramos-Horta
veitt verðlaunin 1996 og það er óumdeilt að athygli heimsins beindist að sjálfstæðisbaráttunni og leiddi að lokum til viðurkenningar á sjálfstæði landsins.
Barack Obama voru í morgun ekki veitt friðarverðlaunin fyrir árangur hans, heldur hvert hann stefnir. Þau ættu að örva hann enn frekar til dáða og beina sjónum umheimsins að þeirri viðleitni hans til þess að öflugasta stórveldi heims reuyni að ná árangri með diplómatíu fremur en vopnavaldi.
Verðlaunin eru oft umdeild þegar þau eru veitt, en síður þegar frá líður, þótt til séu undantekningar. Að tillögu íslenskra þingkvenna voru forvígismanni frelsisbyltingarinnar á Austur-Tímor, José Ramos-Horta
veitt verðlaunin 1996 og það er óumdeilt að athygli heimsins beindist að sjálfstæðisbaráttunni og leiddi að lokum til viðurkenningar á sjálfstæði landsins.
Barack Obama voru í morgun ekki veitt friðarverðlaunin fyrir árangur hans, heldur hvert hann stefnir. Þau ættu að örva hann enn frekar til dáða og beina sjónum umheimsins að þeirri viðleitni hans til þess að öflugasta stórveldi heims reuyni að ná árangri með diplómatíu fremur en vopnavaldi.
laugardagur, 3. október 2009
Eftirlitsleysið - ekki frelsið - var skaðvaldurinn
Ýmsir halda því fram að efnahagshrun Íslands sé frjálshyggjudýrkun Davíðs Oddssonar og vina hans að kenna. Frjálshyggjan, sem hagkenning, hefur hlotið slæma dóma í kjölfar efnahagssamdráttar vesturlanda á liðnu ári, en hæpið er nú samt að dæma aukið viðskiptafrelsi sem ranga kenningu.
Undirrót hrunsins má nú samt engu að síður rekja til þeirra tveggja þjóðarleiðtoga, sem innleiddu frjálshyggju sem grundvallarstefnu stjórna sinna í upphafi níunda áratugarins; Ronald Reagan og Margaret Thatcher. En það var ekki athafnafrelsið, sem var meinvaldurinn, heldur eftirlitsleysið (deregulation), sem fylgdi.
Afleiðingarnar eru margvíslegar í daglegu lífi; flugöryggi hefur minnkað sem og öryggi matvæla. Við þekkjum svo eina hlið þessa, þegar eftirlit með bankabólgunni fór í hendur vina og félaga þeirra, sem áttu bankana.
Annars má benda á mjög góða umfjöllun um þetta í nýrri mynd Michael Moore, sem kemur á markað þessa dagana.
Undirrót hrunsins má nú samt engu að síður rekja til þeirra tveggja þjóðarleiðtoga, sem innleiddu frjálshyggju sem grundvallarstefnu stjórna sinna í upphafi níunda áratugarins; Ronald Reagan og Margaret Thatcher. En það var ekki athafnafrelsið, sem var meinvaldurinn, heldur eftirlitsleysið (deregulation), sem fylgdi.
Afleiðingarnar eru margvíslegar í daglegu lífi; flugöryggi hefur minnkað sem og öryggi matvæla. Við þekkjum svo eina hlið þessa, þegar eftirlit með bankabólgunni fór í hendur vina og félaga þeirra, sem áttu bankana.
Annars má benda á mjög góða umfjöllun um þetta í nýrri mynd Michael Moore, sem kemur á markað þessa dagana.
Gerast áskrifandi að:
Ummæli (Atom)

